Borsada Endeks Verileri Nasıl Sağlanır?

Borsa Endeksinin Tanımı Nedir?

Borsa endeksinin takibi hemen hemen birçok kişi tarafından yapılmaktadır. Peki bu endeksin tanımı nedir? sorusuna cevap ararsak eğer, endeksin hisselerinin ağırlıklarına göre hesaplanan,içerisinde birden daha fazla hisse bulunduran ve hisse oranlarında oransal ölçü ölçen göstergeye denen kavramdır. Endeks,veri gruplarına göre sektörlerin içinde bulunan hisselere göre ayrılmıştır. Borsa endeksi, söz konusu olan zaman aralığında borsalarda işlem gören yatırım aracının değişmesiyle yani artması veya azalmasıyla elde edilen veri grubunun ne kadar zamanda ne kadar performans yaptığı gösteren rakamsal ifadelere denmektedir.

 Borsa Endeksinin Oluşmasında Veriler Nasıl Sağlanır?

            Bir sektörde yatırımcı olan kişiler firmanın hisse senedini almayı reddedip sektörün içinde bulunduğu borsa endeskinin verilerine de yatırım yapabilir. Yada böyle yapmayıp borsa endesklerini araştırdıktan sonra vazgeçip hisse senetlerine de yatırım yapabilir. Hisse senedi endeskleri, getiri ve fiyat denen kavramlar ile istenilen şekle göre hesaplanabilir. Getiri ve fiyat kavramları arasında bulunan fark ise temettü denen ödeme yöntemi ile ortaya çıkmaktadır. Getiri endeskleri hesaplanırken ödenmiş olan temettülerin yeniden, tekrar borsaya yatırıldığı düşünülerek hareket edilmektedir. İstanbul borsa sektöründe BIST 30, BIST 50 ve BIST 100 endeskleri yer almaktadır.

            Bu endekslerin içinde yer alan hisselerin değer kazanıp kazanamamasına göre endeks fiyatları şekil alarak oluşmaktadır. Ayrıca sektör anlamında bulunan endekslerde vardır. BIST banka endeksinin sektör anlamında bulunan endekslere örnektir. BIST 30 borsa, toplam 30 tane hisse senedinin bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Bu hisselerin belirlenmesi BIST borsa İstanbul tarafından yapılmaktadır. BIST 50 borsa endeksinde de toplam 50 hissenin bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Bu hisselerin belirlenmesi de BIST borsa İstanbul tarafından yapılmaktadır. BIST 100 borsa, toplam 100 hissenin bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Yine hisselerin oranı BIST borsa İstanbul tarafından belirlenmektedir. Borsa İstanbul’da işlemde olan paylar bir senede 4 kez gözden geçirilmektedir. BIST 100 endeksinde yer alacak payların belirlenmesi için temel unsur budur. Kurumsal Ürünler Pazarında işlem görecek olan yatırım ortaklıkları ve girişim sermayesi yatırım ortaklıkları Ulusal Pazarda işlem gören şirketler tarafından seçilerek yapılmaktadır. Bu paylar fiili olarak dolaşımda bulunan payların piyasa değerine ve ortalama gün içerisinde ki hacim sırasına göre büyükten başlayarak küçüğe doğru sıralanır. Belirtilen her bir sıralama üst seviyede olanlar belirlenerek endeksin içine alınır. Dönemde oluşacak değişiklikler için ilgili olunan borsa döneminin başından başlayarak en az 10 gün önce olacak şekilde ilan edilmesi gerekmektedir